Is BIG-registratie verplicht?
BIG-registratie is voor een groot aantal zorgberoepen verplicht. Zonder geldige inschrijving in het BIG-register mag je bepaalde voorbehouden handelingen niet zelfstandig uitvoeren en riskeer je strafrechtelijke vervolging. De verplichting geldt specifiek voor de beroepen die de Wet BIG aanwijst als beschermde titels. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over het BIG-register, van verplichte beroepen tot de gevolgen van een verlopen registratie.
Voor welke beroepen is BIG-registratie verplicht?
BIG-registratie is verplicht voor acht wettelijk aangewezen beroepsgroepen in de gezondheidszorg. Alleen wie in het BIG-register staat ingeschreven, mag de bijbehorende beschermde beroepstitel voeren en zelfstandig voorbehouden handelingen uitvoeren. Het gaat om de volgende beroepen:
- Arts
- Tandarts
- Apotheker
- Gezondheidszorgpsycholoog
- Psychotherapeut
- Fysiotherapeut
- Verloskundige
- Verpleegkundige
Naast deze acht basisregistraties kent het BIG-register ook specialistenregistraties, zoals die voor medisch specialisten, huisartsen en klinisch psychologen. Voor deze specialismen geldt een aanvullende registratieplicht bovenop de basisregistratie. Wie buiten deze groepen valt, zoals een verzorgende of een doktersassistent, heeft geen wettelijke BIG-registratieplicht, maar kan in sommige gevallen wel vrijwillig geregistreerd zijn.
Wat zijn de gevolgen als een zorgprofessional niet BIG-geregistreerd is?
Een zorgprofessional die zonder geldige BIG-registratie een beschermde beroepstitel voert of voorbehouden handelingen uitvoert, overtreedt de Wet BIG. Dit is een strafbaar feit dat kan leiden tot een boete of zelfs gevangenisstraf. Daarnaast kan de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) handhavend optreden.
De gevolgen zijn niet alleen strafrechtelijk. Voor werkgevers in de zorg brengt het in dienst hebben van een niet-geregistreerde zorgprofessional ook aansprakelijkheidsrisico’s met zich mee. Als er iets misgaat bij een behandeling en achteraf blijkt dat de medewerker niet BIG-geregistreerd was, kan de werkgever medeverantwoordelijk worden gesteld. Verzekeraars kunnen in zo’n geval weigeren schade te vergoeden.
Patiënten hebben bovendien het recht om te weten of een zorgverlener geregistreerd staat. Het ontbreken van een registratie ondermijnt het vertrouwen in de zorgverlener en de organisatie als geheel.
Welke verplichtingen heeft een werkgever rond BIG-registratie?
Als werkgever in de zorg ben je verplicht om te controleren of medewerkers die BIG-plichtige handelingen uitvoeren, daadwerkelijk geregistreerd staan. Deze verificatieplicht geldt zowel bij indiensttreding als gedurende het hele dienstverband. Het is niet voldoende om eenmalig te controleren bij aanname.
Concreet betekent dit dat je als werkgever:
- bij indiensttreding de BIG-registratie van de medewerker verifieert via het openbare BIG-register op bigregister.nl
- periodiek controleert of de registratie nog geldig is en niet is verlopen of doorgehaald
- bijhoudt wanneer registraties verlopen zodat je tijdig actie kunt ondernemen
- bij inhuur van zzp’ers in de zorg dezelfde controles uitvoert als bij eigen medewerkers
De IGJ verwacht van zorgorganisaties dat zij aantoonbaar beleid hebben rondom BIG-verificatie. Bij een inspectie moet je kunnen laten zien dat je dit structureel bijhoudt. Ontbreekt dit beleid, dan loop je als organisatie het risico op een aanwijzing of maatregel van de inspectie.
Hoe controleer je of een BIG-registratie nog geldig is?
Je controleert een BIG-registratie via het openbare BIG-register op bigregister.nl. Zoek op naam of BIG-nummer en je ziet direct of de registratie actief is, welke bevoegdheden de zorgverlener heeft en of er tuchtrechtelijke aantekeningen zijn. De zoekopdracht is gratis en direct beschikbaar.
Let bij de controle op de volgende punten:
- Registratiestatus: staat de medewerker als actief geregistreerd vermeld?
- Vervaldatum: wanneer verloopt de registratie?
- Aantekeningen: zijn er beperkingen of tuchtrechtelijke maatregelen opgelegd?
- Specialistenregistratie: als de functie een specialisme vereist, controleer dan ook die aanvullende registratie
Voor organisaties met veel zorgpersoneel is handmatig controleren tijdrovend en foutgevoelig. Geautomatiseerde controles voor BIG-registraties bieden hier uitkomst: door het BIG-register periodiek en systematisch te koppelen aan je personeelsadministratie, signaleer je verlopen of doorgehaalde registraties direct zonder dat je er zelf naar hoeft te zoeken.
Wat gebeurt er als een BIG-registratie verloopt?
Als een BIG-registratie verloopt, verliest de zorgprofessional het recht om de beschermde beroepstitel te voeren en voorbehouden handelingen zelfstandig uit te voeren. De registratie wordt doorgehaald als de zorgverlener niet tijdig herregistreert. Herregistratie is mogelijk, maar vereist dat de zorgverlener kan aantonen voldoende werkervaring of bij- en nascholing te hebben gevolgd.
Voor de werkgever betekent een verlopen registratie dat de medewerker tijdelijk niet inzetbaar is voor BIG-plichtige taken. Dit kan directe gevolgen hebben voor de bezetting en de continuïteit van zorg. Tijdig signaleren is daarom belangrijk: zorg dat je weet wanneer registraties verlopen zodat de medewerker ruim op tijd kan herregistreren.
Een doorgehaalde registratie is ernstiger dan een verlopen registratie. Doorhaling kan het gevolg zijn van een tuchtrechtelijke maatregel, maar ook van het niet voldoen aan herregistratie-eisen. Na doorhaling is herregistratie niet altijd mogelijk en moet de zorgverlener in sommige gevallen opnieuw een erkenningsprocedure doorlopen.
Hoe wij helpen met BIG-registratie controles
Handmatig bijhouden of alle BIG-registraties van je medewerkers nog geldig zijn, kost tijd en vergroot de kans op fouten. Wij automatiseren dit proces voor je. Ons platform koppelt je personeelsadministratie aan het BIG-register en signaleert proactief wanneer een registratie verloopt of is doorgehaald.
- Automatische verificatie van BIG-registraties bij indiensttreding en gedurende het dienstverband
- Tijdige signalering van verlopen of doorgehaalde registraties, zodat je altijd compliant bent
- Aantoonbaar beleid voor de IGJ, met rapportages die laten zien dat je controles structureel uitvoert
- Integratie met je bestaande HR-systemen zoals AFAS, zodat je geen dubbel werk hebt
Wil je weten hoe wij jouw organisatie helpen om BIG-registraties foutloos en automatisch bij te houden? Neem contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek.